De universiteit heeft een heuse ‘anderhalvemeterwerkgroep’ samengesteld, die brainstormt over een eventuele heropening van de campus. De plannen van die werkgroep zijn nog niet bekend, maar reken op de volgende adviezen: voortaan niet meer knuffelen als begroeting en ook geen ferme handdruk. Denk aan het instellen van looproutes op de campus, reken op veel plexiglas in de kantines en strenge regels voor proosten op het einde van de crisis in het halflege café In de Smitse. En wellicht zal de universiteit op zijn minst een oogje in het zeil moeten houden bij studenten-, studie- en sportverenigingen, want het studentenleven en de anderhalvemetersamenleving zullen regelmatig botsen.

Ingewikkelder wordt het als het gaat om onderwijs op de drukke campus. Collegezalen zullen veel leger zijn, met bijvoorbeeld twee plekken vrij tussen studenten, online onderwijs zal bij veel opleidingen de standaard worden. Ook het aantal studieplekken in de UB en het Polakgebouw zal drastisch omlaag moeten. En eigenlijk wordt er al tijden geklaagd over ruimtegebrek op de campus. Zoals we inmiddels allemaal begrijpen, het wordt niet business as usual.

Ondertussen is de universiteit druk bezig om via digitale wegen studenten voor volgend jaar te werven. Daarbij lijkt er genoeg animo onder de Nederlandse studenten, maar internationale studenten naar Europa bewegen zal een stuk moeilijker blijken. Experts verwachten dan ook een flinke dip in mobiliteit van studenten door heel Europa, niet alleen komend collegejaar maar vanwege de economische gevolgen over een langere periode.  Voor nu is vooral de vraag: kunnen internationale studenten reizen naar Nederland, en zo ja, wanneer? En zo niet, zijn ze dan te porren om hun internationale uitwisseling – kosten: duizenden euro’s collegegeld – in elk geval in de eerste maanden online af te doen, zoals Rutger Engels dinsdag in Erasmus TV voorstelde? Dat doet toch wat afbreuk aan de prijzige ervaring1 En wat doe je met de studenten die hier al zijn? Voor een gelijk speelveld zou je die dan ook vanuit huis college moeten geven.

Dure uitwisseling vanuit huis

En als er dan toch net zoveel studenten komen als eerder jaren, is de vraag of er vanwege de maatregelen wel ruimte is op de campus. De Universiteitsraad informeert al jaren bij het College van Bestuur naar de maximumcapaciteit van de universiteit, maar kreeg daar nooit antwoord op. Dat maximum leek er maar niet te zijn: in oktober passeerde de universiteit het ‘magische’ aantal van 30.000 studenten, terwijl dat er in 2015 nog maar 24.000 waren. De nieuwe maximumcapaciteit van campus Woudestein zou op de anderhalvemeteruniversiteit weleens een derde kunnen zijn van wat het was.

Zwaar negatief begroot

En dan hangt ook nog de begroting 2020-2021 als een groot vraagteken boven de campus. Immers, de financiering van de universiteit hangt voor een groot deel samen met het aantal studenten dat op de campus rondloopt. Omdat de universiteit de afgelopen jaren steeds te voorzichtig begrootte en geld overhield, werd dit jaar op aandringen van de Universiteitsraad zwaar negatief begroot: maar liefst 26,8 miljoen euro. Achteraf is de vraag of dat verstandig was. Bovendien is er tijdens de crisis extra veel uitgegeven aan bijvoorbeeld digitalisering en lopen allerlei projecten vertraging op. Is de universiteit straks nog levensvatbaar als er, vanwege reisbeperkingen, in het ergste geval duizenden internationale studenten minder rondlopen? Het antwoord is vast ja, maar vermoedelijk niet zonder een forse bezuiniging of een grote extra bijdrage van het Rijk.

Een middenweg kan zijn dat álle studenten zoveel mogelijk thuis blijven studeren en onderwijs vanuit huis volgen, dan is er voor mensen die op de campus moeten zijn meer ruimte. Zelfs tentamens kunnen met goede proctoring software – en goede privacywaarborgen – gewoon vanuit huis plaatsvinden. Maar juist de tentamens waarbij dat niet goed kan, de grote bachelortentamens van bijvoorbeeld de Rotterdam School of Management en de Erasmus School of Economics, vormen een uitdaging. Vanwege de grote studentenaantallen passen die moeilijk in de tentamenhallen van het Van der Gootgebouw, als je tenminste anderhalve meter afstand in acht wil nemen. Zet je die tentamens om naar arbeidsintensieve thuistentamens, dan jaag je de nakijkende docenten over de kling. Ahoy zal ook niet voor elk tentamen beschikbaar zijn.

Druk opgevoerd

Vanuit verschillende hoeken wordt tegelijkertijd de druk opgevoerd. Studenten eisen de voortgang van hun studie zonder vertraging, met tentamens, maar zonder schending van privacy. Docenten beginnen de werkdruk te voelen die de verbouwde curricula en aangepaste tentamens met zich meebrengen en spreken zich uit. Daarnaast staat de loyaliteit tussen faculteiten onder druk, want bij de ene is wel genoeg geld om tijdelijke contracten te verlengen, bij de andere niet.

Tussen al die belangen moet het College van Bestuur een afweging maken. Minder studenten werven levert een groot financieel probleem op, met mogelijk grote consequenties voor personeel met tijdelijke contracten. Meer (of evenveel als andere jaren) studenten werven levert een gezondheidsrisico op. Thuis studeren kan niet in alle situaties en veroorzaakt tegelijk extra stress onder zowel studenten als docenten. Een hele ingewikkelde spagaat kortom.

big brother tentamen exam rachel sender smaller online proctoring

Lees meer

Gefilmde thuistentamens: ‘De beelden worden zes weken bewaard’

Bij proctoring tentamens worden studenten thuis gefilmd terwijl ze tentamen doen. Hoe…

  1. De duurste opleiding, Geneeskunde, kost 22.600 euro voor niet-Nederlandse studenten, masters gemiddeld zo’n 12.000 euro ↩︎
Lees één reactie