College terugkijken wanneer je wil. Als er iets is wat studenten graag willen behouden van het onderwijs tijdens de coronacrisis is het dat wel. Twee derde van de studenten ziet het liefst een hybride vorm waarbij ze ook in hun eigen tijd colleges terug kunnen kijken.

Offline, online of hybride? De toekomst van het onderwijs staat dankzij de coronacrisis op losse schroeven. Wordt alles anders of wordt alles als vanouds? In deze themaweek kijkt EM van alle kanten naar wat coronaonderwijs voor studenten en docenten heeft betekent, hoe het beter kan en waar we zo gauw mogelijk vanaf moeten.

Onderwijs wordt toegankelijker

Enquete klein2 toekomst onderwijs
Beeld door: Esther Dijkstra

Soms is dat puur uit praktische overwegingen. “Het scheelt kostbare reistijd, die ik hard nodig heb als deeltijdstudent met een baan en een gezin”, zegt een ESL-student, die graag vaker naar de universiteit zou komen, als ze de tijd had. “Ik heb een eigen bedrijf waarvoor ik soms op onconventionele tijdstippen moet werken”, schrijft een 24-jarige ESE-student. “Daardoor passen fysieke colleges niet altijd in mijn planning.”

Terugkijken wanneer je wil maakt onderwijs aan de universiteit toegankelijker, stipt een studerende moeder aan: “Het maakt het voor mij als moeder die studeren en kids combineert mogelijk om mee te doen en niks te missen. Anders had ik die optie niet. Dat zou toch zeker een plus moeten zijn.” Ze heeft college op de dag dat ze geen opvang heeft voor haar jongste zoon.

Moeilijke momenten pauzeren

Ook besmettingsgevaar speelt een rol in de voorkeur van studenten. “In deze tijden waarin de zorg meer onder druk komt te staan, voelt het soms onveilig om te gaan”, zegt een derdejaars filosofiestudent.

Een groot deel van de studenten helpt terugkijken vooral om de stof beter te begrijpen. “Het geeft de vrijheid en de mogelijkheid om op je eigen tempo te kijken, zo kan je bijvoorbeeld moeilijke momenten pauzeren”, zegt een ESSB-student. “Daarnaast vind ik het thuis makkelijker concentreren, in plaats van gezellig met vriendinnen in de collegebanken.” Een internationale ESHCC-student: “Ik ben geconcentreerder dan in college en ik heb meer tijd om aantekeningen te maken omdat ik het college kan pauzeren en afspelen in een comfortabel tempo.”

Weinig offline onderwijs

Hoewel veel onderwijs dit collegejaar zonder restricties door mocht gaan1, blijkt dat een op de vijf studenten nooit naar ‘fysieke’ colleges of werkgroepen is geweest sinds 1 september. Nog eens 13 procent ging minder dan ‘één keer in de week. Dat komt voor een deel doordat veel onderwijs nog steeds online of hybride was. Een derde van de studenten had dit collegejaar vakken die alleen maar online waren.

Maar vooral ‘hybride’ vormen hebben een flinke vlucht genomen. Zo heeft 85 procent van de studenten dit collegejaar vakken gehad waarbij ze in hun eigen tijd video’s van colleges konden terugkijken.

Live meekijken niet populair

Ook onderwijs waarbij een deel van de studenten in de collegebanken zit en de rest live vanuit huis meekijkt komt in de praktijk veel voor. 82 procent van de respondenten had dit jaar dergelijke vakken.

Dit onderwijs is een stuk minder populair: slechts 10 procent van de studenten geeft daar de voorkeur aan. “Deze vorm is erg vermoeiend. Een online college is beter, maar fysiek is het beste”, vindt een EUC-student, die niet zo’n voorstander is van live meekijken.

Motivatie

Enquete klein1 toekomst onderwijs
Beeld door: Esther Dijkstra

Er zijn maar weinig studenten die het liefst alleen online onderwijs willen, zo’n 12 procent. De groep die een voorkeur heeft voor alleen offline onderwijs is met 10 procent nog iets kleiner. Deze studenten zeggen bijvoorbeeld dat het helpt bij hun motivatie.

“Ik vind online colleges moeilijk te volgen. Naar college gaan geeft meer structuur, routine en ritme en ik leer meer”, aldus een EUC-student. “Fysiek onderwijs geeft mij meer motivatie en ik heb contact met medestudenten.” Een bachelorstudent van de ESSB overweegt zelfs te stoppen als veel onderwijs online blijft: “Ik ben echt heel bang dat het in de toekomst grotendeels zo blijft. Dit haalt heel erg de lol uit het studeren: ik voel me eerder een werkende die erbij studeert dan andersom. Als het zo blijft, denk ik niet dat ik na mijn bachelor nog verder ga, terwijl ik pre-corona nog overwoog om twee masters te doen.”

Over dit onderzoek

292 studenten vulden tussen 4 en 15 november een enquête van Erasmus Magazine in, vlak voor hun onderwijs veranderde door de huidige milde lockdown. Daarin beantwoordden ze vragen over hoe hun onderwijs er dit collegejaar uitziet, wat ze wel of niet missen aan het onderwijs tijdens de lockdown en wat ze graag zouden behouden van de digitale onderwijsvormen van de afgelopen anderhalf jaar. Studenten van alle faculteiten en uit alle jaargangen deden mee aan de enquête en ongeveer een kwart is international.

Sociaal aspect

Bij veel colleges kunnen studenten momenteel kiezen of ze in de zaal meeluisteren of vanuit huis (live of in hun eigen tijd). 24 procent van de studenten zegt niet naar college te gaan als ze zelf mogen kiezen. Toch wil een aanzienlijk deel wel naar de campus: zo’n 40 procent zegt meestal of zelfs altijd naar college te gaan.

Vooral voor hoorcolleges zijn studenten niet erg gemotiveerd om naar de campus te komen. Gevraagd naar voor welke activiteiten ze liever thuis blijven, noemt 60 procent hoorcolleges. Werkgroepen en tentamens doen ze juist het liefst wel op de campus.

Ook het sociale aspect van studeren is belangrijk voor een groot deel van de studenten. Vrienden en studiegenoten ontmoeten is een van de meest genoemde activiteiten. Ruim twee derde van de respondenten vindt dat belangrijk. “Ik heb me de afgelopen anderhalf jaar gerealiseerd hoe belangrijk het is om met studiegenoten om je heen te leven”, zegt een derdejaars RSM-student.

Illustratie online onderwijs themaweek

Lees meer

Verdwijnt het hoorcollege? Drie conclusies na anderhalf jaar pandemieonderwijs

Online onderwijs blijft, denken de onderwijsdecanen. De grote vraag is nu: hoe dan? “We…

  1. De enquête werd verspreid en ingevuld voor 15 november. Sindsdien gelden er weer nieuwe coronamaatregelen in het onderwijs, zoals een maximale groepsgrootte van 75 studenten. ↩︎
Al één reactie — discussieer mee!