Internationale studenten in de stress door verdubbeling collegegeld in vijf jaar

Het collegegeld voor niet-Europese studenten is in vijf jaar tijd bij de meeste studies meer dan verdubbeld. Betaalde een bachelorstudent in 2022 nog zo’n 7.000 euro bij de meeste faculteiten, in een nieuw voorstel voor 2027 wordt dat 14.700 euro. Internationale studenten maken zich grote zorgen over de snelle stijging.

Voor 2027-2028 stelt een adviescommissie voor om het collegegeld voor niet-Europese studenten te verhogen met 8,9 procent. Een belangrijke reden voor de forse verhoging is om de tarieven meer in lijn te brengen met het landelijke gemiddelde, staat in het voorstel. De Erasmus Universiteit zit inmiddels dichtbij dat landelijke gemiddelde.

Nederlandse en Europese studenten betalen dit jaar 2694 euro collegegeld, het zogenaamde wettelijke collegegeld. Studenten van buiten de Europese Economische Ruimte (EER) betalen meer, omdat universiteiten geen vergoeding vanuit het rijk krijgen voor hun aanwezigheid op een universiteit. Hoe hoog dit zogenaamde instellingstarief is, bepalen universiteiten zelf.

RSM en Geneeskunde het duurst

Dat instellingstarief is op de meeste faculteiten de afgelopen jaren hard gestegen en daardoor meer dan verdubbeld. Alleen bij faculteiten die in 2022 al een hoger tarief vroegen, zoals de Rotterdam School of Management en het Erasmus MC, zijn de tarieven relatief minder hard omhoog gegaan. Wel zijn deze twee faculteiten nog steeds het duurst: respectievelijk 15.200 euro en 35.000 euro per bachelorjaar.

Ter vergelijking: het wettelijk collegegeld steeg in vijf jaar tijd met slechts 24 procent .

Overgangsregeling op de tocht

Voor studenten die al eerder aan hun studie begonnen, bestaan er overgangsregelingen. Als je bijvoorbeeld in 2025 begonnen bent aan een bachelor en je gaat naar je tweede jaar, dan wordt je collegegeld slechts verhoogd met hetzelfde percentage als het wettelijk collegegeld, namelijk 3,6 procent.

In het voorstel wordt deze regeling volgend jaar afgeschaft. Volgens de brief aan de Universiteitsraad is het in de software van de universiteit niet mogelijk om dit soort regelingen te automatiseren. “Hoewel een technische beperking geen argument zou moeten zijn om geen nieuwe regeling in te voeren, is het niet wenselijk om meer verschillende collegegelden voor studenten toe te voegen, vooral als het de bedoeling is om het collegegeld voortaan meer in lijn te brengen met het landelijk gemiddelde”, staat in het voorstel.

Heel erg stressvol

Voor IBA-studenten Adelya en Arina zijn de snelle verhogingen ‘heel erg stressvol’. Beide studenten kregen in hun tweede jaar een collegegeldverhoging van 1100 euro voor de kiezen. “Ik dacht dat dat hetzelfde zou blijven tijdens je studie, maar nee dus”, zegt Adelya. “Waarom stijgt het wettelijk collegegeld zo weinig en ons collegegeld zo hard?”

“Ik durf er bijna niet met mijn ouders over te praten”, bekent Arina. Haar ouders hadden niet zien aankomen dat de kosten zo snel zouden oplopen. “Het betekent dat ze andere keuzes moeten maken dan ze anders hadden gedaan. Mijn moeder moet eigenlijk wat meer rust nemen, maar ze heeft nu toch maar besloten om door te werken”, vertelt de 19-jarige Kazachstaanse.

Appartement verkocht

De vader van Adelya, die in Rusland woont, moet vanwege de boycot op Rusland al allerlei trucs uithalen om het geld bij haar te krijgen. “Hij heeft het appartement waarin hij woonde moeten verkopen en overweegt nu ook de auto weg te doen.”

De financiële problemen die het bij hun ouders veroorzaakt heeft ook een effect op henzelf. “We hebben allebei met heel veel moeite een baantje gevonden bij de Plus, maar je mag als niet-Europese student maximaal 16 uur per week werken en je werkgever moet een werkvisum regelen.” Beide regels zorgen ervoor dat je minder makkelijk een baan krijgt. “En ik word zometeen 21 jaar”, vertelt Adelya, “en het is de vraag of mijn contract bij de supermarkt dan nog verlengd wordt omdat ik misschien te duur word. Dat geeft heel veel extra stress.”

En dan is er nog de regel dat niet-Europese studenten, in tegenstelling tot Europese, hun collegegeld niet in termijnen mogen betalen. Daar komt een ‘living fee’ van de Immigratiedienst van 14.000 euro overheen. Dat is geld dat je wel weer terugkrijgt, maar aan het begin van het collegejaar wel een paar weken kwijt bent, net op het moment dat je ook het collegegeld moet overmaken. “En je moet ondertussen wel ergens van leven!” zegt Adelya.

‘Ongepast’

Borja Ranzinger, voorzitter van de Universiteitsraadspartij Erasmus International en als studentvertegenwoordiger van de raad betrokken bij de adviescommissie, is helemaal niet blij met het voorstel. “Ik heb mijn bezwaren wel kenbaar gemaakt, maar mijn indruk was dat de beleidsmedewerkers vooral het extra geld zagen dat hoger collegegeld zou opbrengen. Dat werd meerdere keren benoemd: hoeveel extra mensen we daarvoor niet hoeven te ontslaan of kunnen aannemen en hoeveel extra we ermee kunnen doen. Dat er ook studenten slachtoffer van worden, bleef onbenoemd. Toen ik dat argument inbracht, werd mij verteld dat dat een ongepaste opmerking was.”

Arina heeft het idee dat de universiteit soms vergeet dat het diversiteit hoog in het vaandel heeft staan. “Met dit collegegeld kun je hier alleen nog studeren als je ouders rijk zijn. We lopen hierdoor zo’n diversiteit aan bijzondere geesten en vaardigheden mis.”

Verkiezingen

Het voorstel wordt binnenkort behandeld in de Universiteitsraad, die daarover overigens geen zeggenschap heeft maar alleen advies kan uitbrengen. Ranzinger wil er desondanks alles aan doen om de verhoging af te zwakken. Voor zijn partij Erasmus International is het een van de speerpunten in de universiteitsraadsverkiezingen die deze week plaatsvinden. Donderdag organiseert studentenvakbond STUUR op de Erasmus Plaza een protest tegen de verdubbeling van het collegegeld voor niet-Europese studenten.