Nieuwe diversity officer: ‘Ik besef dat ik van anderen moet leren wat discriminatie met je doet’

Jacco van Sterkenburg begon deze maand als Chief Diversity Officer. Vier vragen aan de eerste man op deze positie. “Een veilige, inclusieve universiteit is een taak van ons allemaal.”

De vierde Chief Diversity Officer van de Erasmus Universiteit is Jacco van Sterkenburg. Sinds 1 februari staat het Inclusion, Diversity, Equity & Access Centre – kortweg IDEA Centre – onder zijn leiding. De mensen van dit team zetten zich in voor een inclusieve universiteit. Daarnaast is Van Sterkenburg hoogleraar ‘Ras’, inclusie en communicatie. Hij doet onder meer onderzoek naar racisme in sport en in de media. Bekend onderzoek van hem gaat over het verschil in voetbalcommentaar bij witte spelers en spelers van kleur. Witte voetballers worden relatief vaak als slim en tactisch omschreven en voetballers van kleur meer met fysieke aanduidingen zoals snel en krachtig.

Je voorganger Jane Murray Cramm zei dat ze een geschikte Chief Diversity Officer was omdat ze alle vinkjes had. Wat maakt dat jij hebt gesolliciteerd?

“Lange tijd besloot ik juist niet te reageren. Ik als witte man? Het was niet aan mij om die positie in te nemen, dacht ik, al gaat het onderwerp mij aan het hart. Het valt binnen mijn expertise, ik doe hier al 25 jaar onderzoek naar. Na aanmoediging van IDEA en van Jane zelf solliciteerde ik. Een veilige, inclusieve universiteit is een taak van ons allemaal. De drie vrouwen voor mij hebben fantastisch werk geleverd, maar als mannen nog steeds voordelen hebben in deze samenleving dan is het juist ook aan ons om onze bijdrage te leveren.”

“Ik besef heel goed dat ik ook van anderen moet leren wat discriminatie, seksisme of racisme met je doet. Zelf heb ik daar geen directe persoonlijke ervaring mee, ik word in Nederland niet racistisch bejegend bijvoorbeeld. Maar ik weet van verhalen, de theorie, en de vele interviews die ik gedaan heb dat die vormen van uitsluiting heel subtiel kunnen gaan. Nu hoor ik al veel van mijn team binnen de Erasmus School of History, Culture and Communication, Daar coördineer ik al een hele tijd een divers team waar we praten over ervaringen met verschillende vormen van uitsluiting.”

Hoe reageren mensen op de aanstelling van de eerste witte man op deze plek?

“Daar krijg ik niet echt reacties op. Ik krijg tot nu toe veel felicitaties, alleen maar positieve berichten. Ik vermoed dat veel mensen denken: o, een witte man op deze plek? Maar niemand zegt het hardop tegen mij. Daarom begin ik er zelf over en leg ik uit dat ik mij daar bewust van ben.”

Van welke thema’s gaan je handen jeuken? 

“We werken nu aan een nieuwe strategie, dat vind ik belangrijk.  De nieuwe strategie moet aansluiten bij die van de universiteit. Dat iedereen hier zichzelf kan zijn, hoort daarbij. Wanneer je je thuis en veilig voelt, stimuleert dat creativiteit voor onderwijs, het schrijven van aanvragen, bij alles eigenlijk. Deze universiteit heeft veel studenten en medewerkers, om iedereen te bereiken hebben wij de hulp nodig van alle diensten en faculteiten. Gelukkig wordt IDEA breed gesteund.”

“Als je het hebt over specifieke thema’s, dan denk ik aan leiderschap. Want wie associeer je met een leider? Vaak en onterecht denken mensen aan witte mannen. Vrouwen zouden in de stereotype beeldvorming vaak meer emotioneel zijn, mannen juist rationeel. Dit beeld is niet gebaseerd op realiteit, maar het blijft een rol spelen. En mensen kiezen vaak opvolgers die op hen lijken, zo komt er geen diversiteit. Dat speelt overal, en dat zal dus ook op deze universiteit zo zijn. Ik vind het belangrijk dat mensen zich bewust worden van deze mechanismes. Dat ze zich afvragen: welke toekomstige leidinggevenden hebben we hier in de pijplijn en wie beslist daar op welke manier over?”

Welke vraag hoop je dat ik je over drie jaar stel en wat hoop je dan te kunnen antwoorden?

“Dan hoop ik dat we het hebben over de verschillende onderdelen van onze Strategie, bijvoorbeeld diversiteit op leiderschapsposities en hoe dat proces is gegaan. Mijn idee is dat we die posities diverser kunnen krijgen, en ook nog meer kunnen bereiken. We gaan de komende tijd onderzoeken welke groepen nog te veel over het hoofd worden gezien in het beleid. Wie missen we? Dat wil ik graag nagaan. Daar gaan we bijvoorbeeld data uit bijvoorbeeld studentenenquêtes en medewerkersonderzoeken voor bekijken. Dus als je mij dan vraagt: wat is er allemaal gedaan? Dan ga ik er van uit veel te kunnen vertellen.”