Studerende ‘derdelanders’ zonder asiel of visum moeten Nederland over vijf weken verlaten

De tijd begint te dringen voor zogeheten derdelanders uit Oekraïne. Na een recente uitspraak van de Raad van State verliezen zij over vijf weken hun verblijfsstatus. Doorstuderen kan alleen als ze voor die tijd asiel of een studievisum aanvragen.

Toen in 2022 de oorlog uitbrak in Oekraïne, sloegen ook de daar aanwezige buitenlanders op de vlucht. Deze ‘derdelanders’ kunnen veilig terugkeren naar hun land van herkomst, besloot staatssecretaris Eric van der Burg van Asiel en Migratie vorig jaar. De Raad van State was dat vorige week met hem eens.

Vanaf 4 maart zullen veel derdelanders daarom hun studie niet in Nederland kunnen afmaken. Ze verliezen dan niet alleen het recht op onderdak, leefgeld en zorg, maar ook het recht om hier te werken en te studeren.

Zelf rondkomen

Alleen als ze asiel of een studievisum aanvragen, kunnen ze in Nederland blijven. Zo’n visum krijg je niet zomaar. Een onderwijsinstelling moet deze voor de student aanvragen. Daarbij moet de student aantonen dat die zelf kan rondkomen (de inkomenseis ligt rond de 1.200 euro per maand) en het instellingscollegegeld kan betalen (tussen de acht- en zestienduizend euro per jaar).

Hoeveel derdelanders in Nederland studeren is niet duidelijk. Staatsecretaris Van der Burg liet woensdag weten dat er in totaal nog 2.760 derdelanders in het land zijn. De IND houdt niet bij hoeveel van hen nog studeren. Wel vertelt een woordvoerder dat zevenhonderd derdelanders een asielaanvraag hebben ingediend en hooguit enkele tientallen een studievisum hebben aangevraagd.

Beschermde status

In Oekraïne studeerden in 2022 zo’n 76 duizend buitenlandse studenten. De helft daarvan kwam uit Afrika en India. Studenten die voor 19 juli 2022 naar Nederland vluchtten kregen hier dezelfde beschermde status als Oekraïners.

Of onderwijsinstellingen voor deze studenten een studievisum willen aanvragen is nog niet bekend. Een aantal van hen verlaagde dit jaar het instellingscollegegeld voor studenten uit Oekraïne. Het ministerie weigerde de kosten daarvan te betalen.