NWO neemt maatregelen tegen hoge aanvraagdruk

Met de nieuwe plannen moet een kwart van de NWO-aanvragen ook subsidie opleveren. Nu is dat een op de zeven.

Beeld: NWO neemt maatregelen tegen hoge aanvraagdruk

Onderzoeksfinancier NWO neemt een aantal maatregelen om de kans op honorering van een subsidieaanvraag te vergroten. Het moet voorkomen dat veel wetenschappers veel tijd investeren in een aanvraag die toch geen geld krijgt.

De kans om een beurs van de NWO te bemachtigen is te klein geworden, vindt zo ongeveer iedereen in de wetenschappelijke wereld. Een op de zeven aanvragers krijgt geld, de rest schrijft zijn onderzoeksvoorstel voor niets. Met de nieuwe plannen moet een op de vier aanvragen worden beloond.

Grotere rol universiteiten

Universiteiten moeten meer greep krijgen op het aantal aanvragen van NWO-beurzen. Zij moeten in feite een voorselectie gaan maken, blijkt uit de voorgestelde plannen.

Zo moeten aanvragers voortaan een ‘inbeddingsgarantie’ van een universiteit krijgen voor ze hun onderzoeksvoorstel indienen. De ‘wetenschappelijke setting’ gaat meewegen in de beoordeling van de onderzoeksvoorstellen, want een goede setting maakt ‘de kans op succes vele malen groter dan wanneer het project alleen wordt uitgevoerd’, stelt de NWO.

Minder persoonsgebonden

Wel is duidelijk wat het gevolg is: onderzoekers kunnen hun verworven beurs niet meenemen naar een andere onderzoeksinstelling. Ze moeten van tevoren al weten waar ze hun onderzoek gaan uitvoeren. De beurzen worden dus eigenlijk minder persoonsgebonden.

Sterker nog, sommige wetenschappers kunnen straks halverwege hun project van hun universiteit worden weggestuurd en dan loopt het NWO-project gewoon zonder hen door. Dat geldt voor wetenschapper in een tenure track. Zij hebben immers met hun universiteit afgesproken dat ze op gezette tijden worden afgerekend op hun prestaties: waarom zou een NWO-beurs die afspraken moeten dwarsbomen, is de gedachte. Al bij de aanvraag moet een universiteit iemand aanwijzen die de boel kan overnemen als de tenure-tracker onverhoopt de laan uit wordt gestuurd.

Ook hoopt NWO dat universiteiten hun eigen personeelsbeleid op de schop nemen. Een beurs zou niet langer een criterium moeten zijn om iemand een baan aan te bieden. Daarover wil NWO met de universiteiten in gesprek.

Te weinig geld

Verder neemt NWO wat praktische maatregelen. Zo maken onderzoekers met hun aanvraag bij de Europese onderzoeksfinancier ERC straks ook kans op talentsubsidies van NWO (beurzen uit de zogeheten Vernieuwingsimpuls). Dan hoeven ze het werk maar één keer te verrichten.

Bovendien zet NWO sommige beurzenprogramma’s even op pauze, als er te weinig geld is om een kwart van de onderzoeksvoorstellen te honoreren. Dan wacht de onderzoeksfinancier met een nieuwe ronde tot er weer genoeg geld is.

En waarom zou the winner takes it all altijd moeten gelden? Bij sommige subsidies is dat helemaal niet nodig. Als bijvoorbeeld drie consortia om onderzoeksgeld strijden, kunnen ze misschien ook in overleg de beste elementen van elkaars voorstellen samenvoegen en het geld verdelen. Ook daar wil NWO mee experimenteren.

Loten?

Het roer gaat niet radicaal om. NWO voelt bijvoorbeeld niets voor loten onder goede wetenschappers die elkaar nauwelijks ontlopen, zoals onder meer onderzoekers van het Rathenau Instituut en leden van de Jonge Akademie hadden voorgesteld.

Ook ziet de wetenschapsfinancier weinig in een gelijke verdeling van onderzoeksgeld over alle wetenschappers, zoals NWO-voorzitter Stan Gielen vrijdag al liet weten. Wel is NWO ‘bereid’ om geld beschikbaar te stellen voor ‘een paar promovendi’ die het idee van een basisbeurs voor wetenschappers nader mogen analyseren.

Deel dit artikel

Nieuwsbrief

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief
  • Hiermee kun je je aanmelden voor de EM nieuwsbrief. Je krijgt elke donderdag een mail met het belangrijkste nieuws van de week. Er is een Nederlandstalige en een Engelstalige editie.

    Vragen over de nieuwsbrief? Lees eerst onze veelgestelde vragen.