Nederlandse hoogopgeleiden tevreden

Voor de economische crisis uitbrak, waren Nederlandse hoogopgeleiden bijzonder tevreden met hun leven. Ook al was Nederland een middenmoter in de uitgaven aan hoger onderwijs.

Ieder jaar publiceert de economische samenwerkingsorganisatie OESO het rapport Education at a glance over het onderwijs in de 34 aangesloten landen. De tabellen lopen altijd een paar jaar achter de feiten aan, omdat het tijd kost alle gegevens te verzamelen. Deze keer is dat extra frustrerend, want de cijfers komen niet verder dan 2008.

Stilte voor de storm

Toen stond de wereld aan de vooravond van een enorme economische crisis. In de afgelopen jaren zijn sommige landen extra gaan investeren in onderwijs, terwijl andere er juist op bezuinigden. Dit rapport van de economische samenwerkingsorganisatie OESO gaat dus eigenlijk over de stilte voor de storm.

NL is gemiddeld

De meeste Nederlandse scores liggen in de lijn der verwachting. Zo gaf Nederland destijds 1,5 procent van het bruto binnenlands product aan hoger onderwijs uit, waarvan 1,1 procent uit publieke middelen en 0,4 procent door studenten wordt opgebracht. Dat ligt precies op het OESO-gemiddelde.

Studenten dragen zelf meer bij

Overigens blijkt dat Nederlandse studenten in de loop der jaren meer zijn gaan bijdragen aan hun opleiding. In het jaar 2000 betaalde de overheid 76,5 procent van de studiekosten, maar dat daalde naar 72,6 procent in 2008. In volgende edities zal dat nog verder dalen door de langstudeerboete en het leenstelsel in de masterfase.

Hier krijg je gratis onderwijs

In IJsland, Noorwegen en Finland betalen studenten vrijwel niets voor het hoger onderwijs, terwijl ze in de Verenigde Staten bijna tweederde van de kosten zelf moet dragen. Opvallend is vooral het verschil met Groot-Brittannië, dat een radicale ommezwaai heeft gemaakt. In het jaar 2000 betaalde de Britse overheid nog ruim twee derde van de studiekosten. Acht jaar later was dat nog maar een derde. En uit die cijfers blijkt nog niet eens dat het collegegeld sindsdien opnieuw is verhoogd.

Opleiding kost 86.000 euro

Spotgoedkoop is het Nederlandse hoger onderwijs niet. Omgerekend kost een hbo- of wo-opleiding in Nederland meer dan 86 duizend dollar. Alleen Duitsland, Zweden en vooral Zwitserland (127 duizend dollar) komen hoger uit. Italië doet het voor de helft van de prijs en enkele Oost-Europese staten komen nog lager uit. Wel spendeert Nederland volgens de OESO steeds minder per student, nu de aantallen hbo’ers en wo’ers blijven groeien.

Tevreden hoogopgeleiden

Maar geld is niet alles. In 2008 zeiden hoogopgeleide Nederlanders opvallend vaak dat ze tevreden waren met hun leven: 93,3 procent. Alleen de Denen voelden zich beter: van hen zei 95 procent tevreden te zijn. Het OESO-gemiddelde ligt bedroevend veel lager: 75,5 procent. Het EU-gemiddelde duikt daar zelfs nog een paar tienden onder. HOP