Ook internationale studenten mogen stemmen bij de gemeenteraadsverkiezingen, maar veel weten dat niet

Zo’n 12,5 procent van de stemgerechtigden in Rotterdam heeft geen Nederlands paspoort maar mag wel stemmen. Onder wie ook een hoop internationale studenten. Maar weten zij dit ook, en gaan zij gebruikmaken van hun stemrecht op 18 maart?

Mensen uit de EU, en mensen van buiten de EU die al vijf jaar in Nederland wonen, mogen stemmen bij de gemeenteraadsverkiezingen. Veel internationale studenten mogen woensdag 18 maart dus stemmen op politici die de Rotterdamse gemeenteraad in willen. Maar dat weet niet iedereen, blijkt uit een rondgang langs internationale studenten op de campus.

De Spaanse Mar Rubio i Boné dacht bijvoorbeeld dat het een vergissing was, toen de stempas op de mat plofte. “Ik wist niet dat ik hier mocht stemmen, aangezien ik al in Spanje stem”, zegt de premasterstudent Media and Creative Industries. “Maar nu ik het wel weet, ga ik dat zeker doen, want ik vind het belangrijk om politiek betrokken te zijn.”

“Ik denk dat ik op iemand van een linkse partij ga stemmen die voor minder auto’s pleit vanwege lawaai en vervuiling”, zegt Mar. “En meer festivals, concerten of culturele initiatieven in Rotterdam zou ik goed vinden, zodat internationals zich welkom voelen.”

De Bulgaarse vriendinnen Lara Yordanova en Zhanet Zografova weten wel dat studenten uit de EU volgende week mogen stemmen, maar zijn er nog niet over uit of ze dat gaan doen. “Als ik tijd heb, wil ik wel gaan”, zegt Lara (International Business Administration). Ze vindt de zorg een belangrijk onderwerp. “Het duurt twee weken voor ik terecht kan bij de huisarts als ik ziek ben. Ik ben zelfs een keer teruggevlogen naar huis om me te laten helpen.”

Voor Zhanet (International Bachelor Communication and Media) zouden de woningmarkt en discriminatie bij haar huizenzoektocht het belangrijskte verkiezingsthema zijn: “Ik ben al twee maanden op zoek naar woonruimte dichter bij de universiteit, maar alles is te ver weg of te duur. Veel huizen zijn alleen voor Nederlanders. Als een huisbaas merkt dat ik geen Nederlands spreek, word ik zonder uitleg afgewezen.”

Stemrecht

Hoewel vrijwel alle Nederlanders van 18 jaar of ouder op woensdag 18 maart in principe mogen stemmen in de gemeente waar ze wonen, hebben ze hier niet het alleenrecht op. Ook mensen met een andere nationaliteit kunnen, onder bepaalde voorwaarden, over stemrecht beschikken.

Zo mogen alle burgers uit een EU-land stemmen voor de gemeenteraad. Zolang deze persoon sinds 2 februari 2026 ingeschreven staat ingeschreven op een Nederlands adres. Hetzelfde geldt voor degenen die buiten de EU geboren zijn en al vijf jaar of langer legaal in Nederland wonen.

In Rotterdam zijn, volgens Theo Breimer, woordvoerder verkiezingen van de gemeente Rotterdam, 460.473 van Nederlandse stemgerechtigden in Rotterdam, 45.964 stemgerechtigde EU-burgers en 19.747 zijn burgers die niet uit de EU komen, maar wel mogen stemmen.

Lokaal stemmen

“Zelfs als ik dit jaar kon stemmen, weet ik niet of ik dat zou doen. Ik weet niet zoveel van de Nederlandse politiek”, vertelt Beril Yildiz uit Turkije. Ze volgt de bachelor Management of International Social Challenges en zit op dit moment in haar tweede jaar, wat betekent dat ze nog niet lang genoeg in Nederland woont om stemrecht te hebben.

“Ik denk wel dat het belangrijk is dat mensen mogen stemmen in hun woonplaats”, vervolgt Yildiz. “Het is beter om lokaal te stemmen dan te stemmen in een land dat je misschien één keer per jaar bezoekt.”

De gemeenteraadsverkiezingen geven inwoners de kans om invloed te hebben op wat er in hun eigen woonplaats gebeurt. De onderwerpen waar partijen zich op richten hebben een directe impact hebben op de leefomgeving van de inwoners van de gemeente, zoals bijvoorbeeld het geval is bij woningbouw of groenvoorziening, maar ook de uitgaanscultuur en veiligheid op straat, dus ook zaken die internationals aangaan, ook als ze hier maar kort wonen.

Partijen

Partijen voeren veelal campagne in het Nederlands, maar er zijn ook partijen die zich gedeeltelijk op het internationale publiek richten. Zo heeft de Rotterdamse fractie van GroenLinks-PvdA een video geplaats op haar Instagram, die in het kort uitlegt wanneer een niet-Nederlandse burger mag stemmen. Ook organiseerde de partij woensdagavond een informatiesessie in het Engels en staan de belangrijkste standpunten in het Engels samengevat online.

Ook Volt richt zich naast de Nederlandse burger tot de internationale inwoners. Zo heeft de fractie van Rotterdam een Engelse samenvatting van de kernpunten op haar website geplaatst. Verder heeft deze partij een soortgelijke video gemaakt als GroenLinks-PvdA, om zo internationals te informeren. D66 flyert ook in het Engels en is regelmatig te vinden bij de tramhaltes rond de universiteit om niet-Nederlandse studenten te spreken.

Nederlandse informatie

Maar als een international – student, expat of arbeidsmigrant – gebruik wil maken van het stemrecht, hoe oriënteert hij zich dan? Uit een kleine rondgang van EM blijkt dat veel informatie over de verkiezingen alleen in het Nederlands wordt geleverd. De posters en billboards tussen Kralingse Zoom en de Erasmus Universiteit zijn, op een enkeling na, gericht op Nederlands publiek.

Zelfs de stempas, die meegenomen moet worden naar een stembureau, heeft geen Engelse versie. Voor meer informatie kunnen niet-Nederlandse inwoners terecht bij de gemeente waarin ze wonen, hoewel niet iedere gemeente dezelfde hoeveelheid Engelse informatie op hun website aanbiedt.

Een Spaanse student lijkt weinig problemen te hebben met de beperkte Engelse informatie. “Ter oriëntatie ben ik van plan een vragenlijst in te vullen”, zegt hij, doelend op de stemwijzers die gemeenten aanbieden. “De partijen die daar uit komen zoek ik op om te kijken wat hun plannen zijn. Met die informatie beslis ik op wie ik ga stemmen.”